මේ තියෙන්නේ පසුගිය දවසක පැරකුම් ලියුව දෙයක් //ලංකාවේ ළමා පොත් ලියන අය ගොතන ගොන් කතා කියවන ළමා පරපුර කතාවක් රස විඳිය හැකි වැඩිහිටියන් ලෙස වැඩෙනවා ද යන්නත් ප්‍රශ්නයකි// මෙයට මගේ අදහස එකතු කරන්න හිතුනත්, අප වාගේ “විදේශිකයන්” එම කතෘතුමාට අරහං නිසා, මා මොකුත් එහි ලියන්න යන්නේ නැහැ. ලෝකේ කොහේ සිටියත් දරුවන්ව කියවන්නට යොමු කරවීම ගැන මා කලින් සරලව ලියා තියනවා. ...

මේ තියෙන්නේ පසුගිය දවසක පැරකුම් ලියුව දෙයක් //ලංකාවේ ළමා පොත් ලියන අය ගොතන ගොන් කතා කියවන ළමා පරපුර කතාවක් රස විඳිය හැකි වැඩිහිටියන් ලෙස වැඩෙනවා ද යන්නත් ප්‍රශ්නයකි// මෙයට මගේ අදහස එකතු කරන්න හිතුනත්, අප වාගේ “විදේශිකයන්” එම කතෘතුමාට අරහං නිසා, මා මොකුත් එහි ලියන්න යන්නේ නැහැ. ලෝකේ කොහේ සිටියත් දරුවන්ව කියවන්නට යොමු කරවීම ගැන මා කලින් සරලව ලියා තියනවා. ...

තොටිලි වැටෙන් පනින පුතා.. කාලෙකට පස්සේ ඔන්න ඉරිදා දවසක් නිදහසේ ගෙවන්න ලැබුනා. ඔන්න ක්‍රීඩා පිටිය පැත්තේ එහෙමත් ගිහින් ඇවිදින් සින්දුවකට හිත යොමු කරන්න කියලා හිතුවා. ඒ අතර අහම්බෙන වගේ මගේ සවනට වැ‍ටුන සුපුරුදු ගීතයකි. “තොටිල්ලෙහී වැටෙන් එහා- තවවැටවල් ගොඩක් ඇතේ තොටිලි වැටෙන් පනින පුතා- ඒ වැටවල් බිඳිනු ලැබේ ” මා මේ ගීතය අසන්නේ මා ඉතා කුඩා කාලයේ සිටය. කෙසේ නමුදු වෙනද නොවු කල්පනා ...

The world’s fastest growing vector-borne disease is dengue, which has recorded a 30-fold increase over the last 50 years. Dengue is mostly transmitted by a mosquito species named Aedes aegypti, which breeds in water containers in and around homes. It is thus closely linked to environmental factors and human behavior. In this week’s Ravaya column […]

දැනට වසර තුනකට පමණ පෙර මා ගෝනෙක් මරාගෙන, මදි පාඩුවට කන්න කුරහන් පිට්ටු  ටිකක් හදා ගන්න ලංකාවේ කඩයට ගිහිං කුරක්කන් පිටි පැකට් එකක් ගෙනාවා. මේකෙන් පිට්ටු හැදුවාම තමයි තේරුනේ, ඒකෙ  පිට්ටු  කන්න තරම් කුරක්කන් නැහැ, ගෙයක් හදා ගන්න තරම් වැලි නැහැ. ඉතින් කුණු බක්කියට විසි කළා. ඕස්ට්‍රේලියානු තිරිඟු වලින් හදපු පාන්, ගෝන මස් හොද්ද එක්ක කෑවා. අද මා ලංකාවේ කඩයට ...

දැනට වසර තුනකට පමණ පෙර මා ගෝනෙක් මරාගෙන, මදි පාඩුවට කන්න කුරහන් පිට්ටු  ටිකක් හදා ගන්න ලංකාවේ කඩයට ගිහිං කුරක්කන් පිටි පැකට් එකක් ගෙනාවා. මේකෙන් පිට්ටු හැදුවාම තමයි තේරුනේ, ඒකෙ  පිට්ටු  කන්න තරම් කුරක්කන් නැහැ, ගෙයක් හදා ගන්න තරම් වැලි නැහැ. ඉතින් කුණු බක්කියට විසි කළා. ඕස්ට්‍රේලියානු තිරිඟු වලින් හදපු පාන්, ගෝන මස් හොද්ද එක්ක කෑවා. අද මා ලංකාවේ කඩයට ...

කෘෂිකර්මයේ හීනටිකරණය! Heenatisation of Agriculture! (4) මේ සටහන පමනට වඩා දැන් දික් වුනා. මෙය තව දුරටත් දික් ගහන්න බලාපොරොත්තුවක් නැහැ. කියවන දෙතුන් දෙනා මතු කරපු දේවල් වලට තමා මා පිළිතුරු දෙන්න උත්සාහ කෙරුවේ. අන්තිම සටහනේ විචාරක ඇහුව ප්‍රමිතියක් ඇති කර ගන්න මොනවාද බලන්න ඕනේ දේවල් කියන එකට, ටිකක් වෙනස් විදිහකින් පිළිතුරක් ලියන්න අවශ්‍යයි. මොකද ප්‍රමිතිකරණය කියන්නේ වෙනම වැඩක්. අනෙක තමා ප්‍රමිති වලට වඩා වැදගත්, මේවා භාවිතා කරන්නන්, ...

කෘෂිකර්මයේ හීනටිකරණය! Heenatisation of Agriculture! (4) මේ සටහන පමනට වඩා දැන් දික් වුනා. මෙය තව දුරටත් දික් ගහන්න බලාපොරොත්තුවක් නැහැ. කියවන දෙතුන් දෙනා මතු කරපු දේවල් වලට තමා මා පිළිතුරු දෙන්න උත්සාහ කෙරුවේ. අන්තිම සටහනේ විචාරක ඇහුව ප්‍රමිතියක් ඇති කර ගන්න මොනවාද බලන්න ඕනේ දේවල් කියන එකට, ටිකක් වෙනස් විදිහකින් පිළිතුරක් ලියන්න අවශ්‍යයි. මොකද ප්‍රමිතිකරණය කියන්නේ වෙනම වැඩක්. අනෙක තමා ප්‍රමිති වලට වඩා වැදගත්, මේවා භාවිතා කරන්නන්, ...

ලංකාවේදී අප දන්නා හඳුනන හිතවතෙක් යයි කිව හැකි කෙනෙකු සමග කතා කරන්න ලැබුනා. ඔහුගේ ජිවන වෘත්තීය තමා තෙල් ගැහීම. “තෙල් ගහනවා” කියන්නේ ඔබ හිතන දේ නොවේ. කෘමි හා වල් නාශක ඉසීම. මෙය ලෙහෙසි දෙයක් නම් නොවේ. දෙපැත්තකින්, ලංකාවේ ඔය “ප්‍රටෙක්ෂන්” ඇඳුම් හා මෙවලම් භාවිතයක් නැහැ. එය මේ මනුස්සයාගේ සෞඛ්‍යයට  නරකයි. අනික මෙයත් වෙහෙසකර කටයුත්තක්. පත්තර වල තියන දේවල් ගැන අපට ...

ලංකාවේදී අප දන්නා හඳුනන හිතවතෙක් යයි කිව හැකි කෙනෙකු සමග කතා කරන්න ලැබුනා. ඔහුගේ ජිවන වෘත්තීය තමා තෙල් ගැහීම. “තෙල් ගහනවා” කියන්නේ ඔබ හිතන දේ නොවේ. කෘමි හා වල් නාශක ඉසීම. මෙය ලෙහෙසි දෙයක් නම් නොවේ. දෙපැත්තකින්, ලංකාවේ ඔය “ප්‍රටෙක්ෂන්” ඇඳුම් හා මෙවලම් භාවිතයක් නැහැ. එය මේ මනුස්සයාගේ සෞඛ්‍යට නරකයි. අනික මෙයත් වෙහෙසකර කටයුත්තක්. පත්තර වල තියන දේවල් ගැන අපට ...

In this week’s Ravaya column (in Sinhala), I write about public perception of risk in Japan and Sri Lanka — and how alarmist exaggerations distort society’s reactions and affect policy responses. I quote from the writing and presentations of Japanese science journalist Hajime Hikino, who has long studied this phenomenon in Japan. To this, I […]

බත් කියන්නේ චීනයේ නම් 60% කත්, ලෝකයේ අඩකට වැඩි ජනගහනයකත් ප්‍රධාන ආහාරය. වී අස්වැන්න වැඩි කර ගැනීම ඒ නිසා වැදගත් වන්නේ ආහාර හිඟකම් ප්‍රශ්නය විසඳා ගන්න පමණක් නොවේ, ආහාර සුරක්ෂිතතාව තහවුරු කරන්නත් දරිද්‍රතාවය පිටු දකින්නත්. චීනයේ අධික ජනගහනය හා ඒක පුද්ගල වගා බිම් ප්‍රමාණයේ සිමා සහිත බවත් නිසා, ආහාර වලට ඇති වන ඉල්ලුම සපුරා ලිය හැකි වන්නේ විද්‍යා හා තාක්ෂණය ...

බත් කියන්නේ චීනයේ නම් 60% කත්, ලෝකයේ අඩකට වැඩි ජනගහනයකත් ප්‍රධාන ආහාරය. වී අස්වැන්න වැඩි කර ගැනීම ඒ නිසා වැදගත් වන්නේ ආහාර හිඟකම් ප්‍රශ්නය විසඳා ගන්න පමණක් නොවේ, ආහාර සුරක්ෂිතතාව තහවුරු කරන්නත් දරිද්‍රතාවය පිටු දකින්නත්. චීනයේ අධික ජනගහනය හා ඒක පුද්ගල වගා බිම් ප්‍රමාණයේ සිමා සහිත බවත් නිසා, ආහාර වලට ඇති වන ඉල්ලුම සපුරා ලිය හැකි වන්නේ විද්‍යා හා තාක්ෂණය ...

ඔය දැන් කෙල ගන්න උක්රෙනයේ, ඒ දවස් වල අධ්‍යයන චාරිකා වලදී දැකපු දෙයක් තමා සමහර ගොවි බිම් වල, මීටර එකහමාරක් ගැඹුරට තියෙන්නේ කළු පස්. “චෙර්නෝසියෝම්” ( කළු පාංශු) කියන රුසියානු වචනය තමා ලෝකේ පස් වර්ගීකරණ පාර්භාෂික වචන වලදී කළු පස් වලට කියන්නේ. ලෝකේ සාරවත්ම පස තියෙන්නේ ලංකාවේ කියල සිහින ලෝක වල ඉන්න අයට මේ පසක හරස්කඩ පෙන්වන්න ඕනේ (රුසියාවේ කළු පාංශු ...

ඔය දැන් කෙල ගන්න උක්රෙනයේ, ඒ දවස් වල අධ්‍යයන චාරිකා වලදී දැකපු දෙයක් තමා සමහර ගොවි බිම් වල, මීටර එකහමාරක් ගැඹුරට තියෙන්නේ කළු පස්. “චෙර්නෝසියෝම්” ( කළු පාංශු) කියන රුසියානු වචනය තමා ලෝකේ පස් වර්ගීකරණ පාර්භාෂික වචන වලදී කළු පස් වලට කියන්නේ. ලෝකේ සාරවත්ම පස තියෙන්නේ ලංකාවේ කියල සිහින ලෝක වල ඉන්න අයට මේ පසක හරස්කඩ පෙන්වන්න ඕනේ (රුසියාවේ කළු පාංශු ...

ගොවිතැන, විශේෂයෙන් වී වගාව ගුරුවරුන් වූ අපේ තාත්තලාගේ හා අම්මලාගේ ජිවන රටාවේ එක අංගයක් වුනා. තාත්තා ජිවතුන් අතර ඉන්න විට පවා මෙම කර්තව්‍යයන් කෙරුවේ, කුලී ශ්‍රමය යොදාගෙන. එම කටයුතු වලට තාත්තාත් පොඩි කාලේ නම් අපත් දායක වුනා. මේවා විශාල කුඹුරු නොවේ. ලියදි කිහිපයක්. ලැබෙන අස්වැන්නෙන්, මුළු අවුරුද්දටම බත් කෑමට පුළුවන් වුනා. එයට අමතරව සමහර කන්න වලදී පොඩි අතිරික්තයකුත් ලැබුනා. දමන ශ්‍රමය ...

ගොවිතැන, විශේෂයෙන් වී වගාව ගුරුවරුන් වූ අපේ තාත්තලාගේ හා අම්මලාගේ ජිවන රටාවේ එක අංගයක් වුනා. තාත්තා ජිවතුන් අතර ඉන්න විට පවා මෙම කර්තව්‍යයන් කෙරුවේ, කුලී ශ්‍රමය යොදාගෙන. එමා කටයුතු වලට තාත්තාත් පොඩි කාලේ නම් අපත් දායක වුනා. මේවා විශාල කුඹුරු නොවේ. ලියදි කිහිපයක්. ලැබෙන අස්වැන්නෙන්, මුළු අවුරුද්දටම බත් කෑමට පුළුවන් වුනා. එයට අමතරව සමහර කන්න වලදී පොඩි අතිරික්තයකුත් ලැබුනා. දමන ශ්‍රමය ...

ඔබේ මිදුලේ මල් පාත්තිය මාසයක් දෙකක් නොසලකා තියන්න. වෙනස ඔබටම දකින්න ලැබේවි. මල් ගස් වට කරගෙන වැවුන ඔබට අවශ්‍ය නොවන වල් ගස් ඕනේ තරම් තියේවි. අවුරුද්දක් දෙකක් මෙහෙම තිබ්බොත් මල් නැතිවී ගිහින් වල් කැලෑවක්ම වේවි (ගොඩක් මිදුල් මෙහෙම තමා). අප භෝගයක් වගා කරන්නට පෙර භූමියේ තියන සියලු  වල් ගස් ඉවත් කරනවා. කුඩා පැළයේ මුල් පහසුවෙන් ඇදීම පිණිස පස බුරුල් කරනවා. භෝගය ...

ඔබේ මිදුලේ මල් පාත්තිය මාසයක් දෙකක් නොසලකා තියන්න. වෙනස ඔබටම දකින්න ලැබේවි. මල් ගස් වට කරගෙන වැවුන ඔබට අවශ්‍ය නොවන වල් ගස් ඕනේ තරම් තියේවි. අවුරුද්දක් දෙකක් මෙහෙම තිබ්බොත් මල් නැතිවී ගිහින් වල් කැලෑවක්ම වේවි (ගොඩක් මිදුල් මෙහෙම තමා). අප භෝගයක් වගා කරන්නට පෙර භූමියේ තියන සියලු  වල් ගස් ඉවත් කරනවා. කුඩා පැළයේ මුල් පහසුවෙන් ඇදීම පිණිස පස බුරුල් කරනවා. භෝගය ...

දැනට ගණන් බලා ඇති ජනගහන වර්ධනවේගය අනුව 2030 වසර වන විට අපේ ආහාර නිෂ්පාදනය දැනට වඩා 50% කින් වැඩි කළ යුතු වෙනවා. දැනට වගා කරන බෝගම දිගටම වගා කරනවා නම්, නිෂ්පාදනය වැඩි කිරීම පිණිස, වග කරන බිම් ප්‍රමාණය වැඩි කරන්න අවශ්‍යයි. පොහොර හා අනෙකුත් කෘෂිරසායන භාවිතයත් ඉහල යවන්න වෙනවා. යොදා ගන්න ජලය වැඩි කරන්න වෙනවා. ප්‍රශ්නය තමා, මේවා කරන්න පුළුවන්ද? පසුගිය ...

Previous Page